Vai gáy mỏi vì ngồi lâu: giãn cơ đúng cách ngay trong giờ làm việc

Đau mỏi vai gáy của dân văn phòng thường đến từ tư thế ngồi kéo dài chứ không phải một chấn thương; vài động tác giãn cơ ngắn, làm đúng kỹ thuật nhiều lần trong ngày, hiệu quả hơn một buổi tập nặng cuối tuần.
Khoảng ba giờ chiều, nhiều người làm văn phòng bắt đầu cảm nhận rõ một cơn mỏi âm ỉ lan từ cổ xuống hai vai, kèm theo cảm giác nặng đầu và khó tập trung. Đó không phải là dấu hiệu của một bệnh nghiêm trọng trong phần lớn trường hợp, mà là hệ quả của việc ngồi một tư thế quá lâu, vai hơi nhô lên, đầu hơi chúi về phía trước, và các cơ vùng cổ vai phải gồng lên trong nhiều giờ liền. Tin tốt là cơn mỏi này đáp ứng rất tốt với những động tác giãn cơ ngắn, nếu được làm đúng cách và đều đặn trong ngày.
Nguyên tắc đầu tiên là giãn nhẹ và giữ, không giật mạnh hay xoay cổ kêu răng rắc. Một động tác cơ bản là nghiêng đầu chậm sang một bên, để tai hướng về phía vai, giữ mười lăm đến hai mươi giây, thở đều, rồi đổi bên. Động tác này kéo giãn nhóm cơ bên cổ, nơi thường căng nhất khi ngồi nhìn màn hình. Động tác thứ hai là gập cằm nhẹ về phía ngực, giữ vài giây, giúp kéo giãn phần sau cổ. Cả hai động tác đều nên làm chậm, dừng lại ngay khi thấy đau nhói, và không bao giờ dùng tay kéo đầu quá mạnh.
Nhóm cơ vai cũng cần được thả lỏng có chủ đích. Nâng hai vai lên sát tai, giữ ba giây, rồi thả xuống thật chậm, lặp lại vài lần, là cách đơn giản để nhắc các cơ vai thôi gồng. Động tác xoay vai chậm, vẽ vòng tròn nhỏ rồi to dần, giúp khớp vai linh hoạt hơn sau nhiều giờ bất động. Một động tác hữu ích khác là đan tay sau lưng, kéo nhẹ hai bả vai lại gần nhau, giữ vài giây rồi thả. Người làm việc này lần đầu thường ngạc nhiên vì vai mình đã gù về phía trước nhiều đến mức nào mà không hay biết.
Tần suất quan trọng hơn cường độ. Năm phút giãn cơ mỗi giờ, chia thành vài động tác ngắn, tốt hơn nhiều so với một buổi tập nặng vào cuối tuần rồi lại ngồi ì cả tuần sau. Hãy đặt một lời nhắc nhẹ nhàng trên điện thoại hoặc máy tính, và đứng dậy đi lại, uống nước, nhìn ra xa mỗi khi chuông reo. Việc đứng dậy còn giúp mắt nghỉ ngơi: nhìn ra một điểm xa khoảng hai mươi giây giúp mắt bớt mỏi, và đầu óc cũng tỉnh táo hơn để quay lại công việc.
Tư thế ngồi cũng cần được chỉnh cùng lúc với giãn cơ, nếu không cơn mỏi sẽ quay lại rất nhanh. Màn hình nên ngang tầm mắt, để đầu không phải cúi xuống hay ngửa lên. Ghế nên đỡ được phần lưng dưới, hai bàn chân đặt phẳng trên sàn, khuỷu tay tạo góc vuông khi gõ phím. Một chiếc gối tựa lưng nhỏ hay một chồng sách kê màn hình lên đúng tầm mắt là những điều chỉnh rẻ tiền nhưng thay đổi nhiều. Ánh sáng màn hình vừa phải, không quá sáng trong phòng tối, cũng giúp cổ đỡ phải nghiêng ngó theo.
Nếu cơn đau kéo dài nhiều tuần, lan xuống cánh tay, kèm tê bì ngón tay, yếu tay, hay đau sau một chấn thương, đó là lúc cần đi khám để loại trừ các nguyên nhân khác, thay vì tự giãn cơ thêm. Với đa số dân văn phòng, vai gáy mỏi là lời nhắc của cơ thể rằng mình đã ngồi quá lâu trong một tư thế. Lắng nghe lời nhắc ấy sớm, bằng vài phút giãn cơ đúng cách mỗi giờ, là cách rẻ nhất để giữ cho buổi chiều làm việc nhẹ nhõm hơn, ngày này qua ngày khác.



